Zkratka na hlavní stranu: Alt + Shift + horní 2(ě)
Linkedin FB e-mail Google Plus Twitter

Hledat na tomto webu

 
 

Blog (čeština)
Český jazyk pro Poláky
Článek č. 230

 


Přítomný, prezence, Hliník, Přibyl

přítomný CS
= přítomen CS
= obecny PL
(Jest (teraz) tutaj.)


přítomný čas CS
= czasz terazniejszy PL
(Więcej: mój Czeski Słownik Gramatyczny; link poniżej)


je/byl duchapřítomný CS
= projevil duchapřítomnost CS
= je/byl pohotový CS
= Dał radę szybko zareagować, uratował niebezpeczną lub nieprzyjemną sytuację, która nieoczekiwanie powstała; zazwyczaj w ciągu (mili)sekund, ale nie koniecznie.


je duchem nepřítomen CS
= je duchem nepřítomný CS
= nevnímá, co se říká, nevnímá, co se děje, nesleduje situaci (výuku, lekci, hodinu, jednání), neposlouchá přednášku, ...
= myslí na něco jiného (je zamyšlený, zasněný, ...)


vs.


przytomny PL
= při vědomí

nieprzytomny PL
= v bezvědomí


---


Rzeczowniki:

současnost CS (r. żeński)
= współczesność, teraźniejszość PL (terazniejsze czasy)

přítomnost CS (r. żeński)
- współczesność, teraźniejszość PL (terazniejsze czasy)
- obecność PL (Kto(ś) przyszedł i jest teraz tutaj.)

nepřítomnost CS (r. żeński)
= nieobecność PL

bezvědomí CS (r. nijaki)
= nieprzytomność PL



Přítomnost
- nazwa czeskiego czasopisma publikowanego w latach 1924 – 1945


---


prezence, docházka CS
(r. żeński; obie słowa)
= Sprawdzanie, kto przyszedł; typowo w szkołe


prezence CS
(r. żeński)
= Zgłaszanie się tych, którzy przyszedli na jakieś wydarzenie (organizowane typowo np. jeden raz w roku),
rejestracja uczestników na miejscu wydarzenia w dzień wydarzenia


Dużo organizatorów niestety bardzo często na ulotki i na witryny, jak i do programów wydarzeń pisze "prezentace" zamiast "prezence", chodzi o ich błąd.
Jednak "prezentace" CS na wydarzeniu też może być:

prezentace CS
(r. żeński)
= prezentacja PL



Jeżeli jest w programie wydarzenia na samym początku tuż rano napisano "prezentace",
zazwyczaj chodzi o błąd organizatora, który tych słów nie odróżnia,
i myśli tak naprawdę "prezence", znaczy zgrubsza coś jak rejestracja.


registrace CS
(rodzaj żeński)
= rejestracja PL



Czasami "prezence" CS = "registrace" CS;

czasami "registrace" CS jest z góry, on-line, przebiega np. zgrubsza kilka miesięcy przed wydarzeniem, i zamyka się np. kilka (tygo)dni przed wydarzeniem lub w momencie osiągnięcia maksymalnej liczby uczęstników;
natomiast "prezence" CS jest na miejscu w dzień wydarzenia – potwierdzenie realnego przybycia.



Jeżeli jest "prezentace" napisana w programie niżej/później, dopiero po początku wydarzenia, w trakcie wydarzenia lub pod jego koniec,
to zazwyczaj można zakładać, że naprawdę chodzi o prezentacje, tak, jak autor programu pisze.



---

"Hliník je stále nepřítomen!"

Bardzo znane zdanie z genialnego czeskiego filmu "Marečku, podejte mi pero!" (r. 1976).
(Niech mi Pan Mareček poda pióro/długopis)

Główny temat filmu jest, że różni ludzie w produkcyjnym wieku, ojcowe i mamy od rodzin, zaczną wieczorami po pracy chodzić na szkołę przemyśłową (technikum), że by sobie dorobić maturę.
I na tej średniej szkołe zachowywują się czasami jak studenci średniej szkoły.

Wg mnie chodzi może o najlepszą czeską komedię; uczniom ten film zawsze polecam jako pierwszy czeski film do obejrzenia.
Ten film dał j. czeskiemu dużo nowych idiomów i nie chciąc źmienił życia osobam kilka nazwisk,
skoro z tych nazwisk zostały idiomy, kiedy im ten film przez swoją popularność zdefinował dla powszechnego użycia w języku czeskim nowe konkretne znaczenia, w jednym przypadku nawet cechy charakteru.
Cytacje z tego filmu są częścią czeskiej kultury i czeskiego języka.



hliník CS
= aluminium (CS)/PL/LA

Hliník
- nazwisko fikcyjnej postaci w filmie "Marečku, podejte mi pero!"



Poniżej jest link do zmontowanych kilka fragmentów z tego filmu.
I tutaj ode mnie przepis głównych części z tych fragmentów:

- Hliník? Je přítomen Hliník?
= Czy jest obecny Hliník?

- Hliník se (v)odstěhoval do Humpolce!
= Hliník przeprowadził się do Humpolca!

// Notatka:
// Miasto Humpolec jest realne; i dziś już jest w nim też prawdziwa realna tablica pamiątkowa dla fikcyjnego Hliníka i nawet coś jak jego muzeum. Witam Państwa w Czechach :)

- Hliník je stále nepřítomen
= Hliník jest nadal nieobecnym.
- Hliník se (v)odstěhoval do Humpolce!
- Mě to ale nezajímá, kde je; to ať si pak vyřídí s kolegou třídním. Já mu píši: Nepřítomen.

(...)

Podczas lekcji z chemii:
- A nyní se přesvědčíme, zda je přítomen hliník.
= I teraz się przekonamy, czy jest obecne aluminium.
- Hliník se (v)odstěhoval do Humpolce!


Wg Wikipedii ten temat pochodzi z realnego doświadczenia jednego z dwu głównych autorów filmu;
z początku jego własnego studium lycea.
(Tylko że bez pointy z aluminiem. Ale też im się ktoś przeprowadził, więc tego swojego kolegę zapisanego do studium nigdy nie spotkali.)

I ja mam podobne doświadczenie z swojego studium:



---

Chybí Přibyl!
// Moje własne realne doświadczenie

W pierwszym dniu mojego studium szkoły średniej (technikum; střední průmyslová škola elektrotechnická) było nas w każdej klasie pierwszego roczniku dokładnie 30.
Drugiego dnia było nas jednak w naszej klasie tylko 29.
Jeden kolega z zachodnich Czech pierwszego dnia studia wywnioskował, że się mu szkoła lub Pardubice (miasto w wschodnich Czechach, w którym jest ta szkoła) nie podobają, i więc drugiego dnia już do szkoły nie przyszedł.

Skoro się to miejsce w naszej klasie zrobiło bardzo szybko (zazwyczaj robiło się dopiero po świadectwie szkolnym, co rok, przez wakacje, na podstawie wyników studia),
to dostał szansę kolega, który był z punktami przed przyjęciem do studium na 151. miejscu (5 × 30 + 1).

Trwało to parę dni, i mieliśmy nowego kolegę; znów było nas 30.



Na początku lekcji z fizyki:

- Kdo chybí?
= Kogo nie ma?

- Přibyl!
= przybył, mamy jednego nowego, dodatkowego

- I nauczycielka zapisała, że jest nieobecnym "Přibyl".
Bo "Přibyl", to w miarę częste czeskie nazwisko.



Zakładam, że etymologia tego nazwiska jest podobna jak w razie nazwisk Novák, Novotný, Nový.
Że się taki człowiek setki lat temu do tej wsi, gdzie dostał nazwisko, przyprowadził z innego miejsca.
Ale to tylko moja spekulacja.

 

Související odkazy

  


Líbil se Vám článek?


Zpětná vazba – hlasování

Hlasy se na serveru připočítají k počitadlům pro tento článek, např. kolikrát tento článek někoho pobavil a kolikrát tento článek někomu pomohl.

Neukládají se jednotlivá hlasování (vzájemná kombinace hlasů, datum, čas, ani jiné údaje).
Proto nemá smysl odesílat prázdný hlas, nemělo by se co k čemu přičíst.

 

Ve Vašem prohlížeči nebude uložena žádná informace (cookies) o tom, že už jste hlasovali.
- Ve Vašem prohlížeči tedy nebude vidět, jak jste hlasovali.
- Kdykoliv budete moci hlasovat znovu, pokud Vám článek opakovaně pomůže (pobaví Vás, potěší, …).
- Pokud Vás právě u jednoho počítače sedí více, mohou postupně hlasovat další lidé.

Počítám člověkohlasy, nikoliv lidi.
Tedy kolikrát článek někomu pomohl,
nikoliv kolika lidem pomohl
.

Třikrát potěšeného jednoho čtenáře počítám stejně jako tři různé jednou potěšené čtenáře.

Každý má do budoucna neomezený počet hlasů.
Když zapomenete, že jste pro tento článek už hlasovali, nevadí – když Vám někdy v budoucnu bude např. užitečný znovu, tak mu znovu pošlete hlas, že Vám byl užitečný.

Můžete si zvolit 1 až N možností

Štítky, labels, kategorie, témata, tagy, hashtagy

(ve vývoji)
 
#slova   #syntax-obraty    
#veda-technika    
#realie  
 

Čeština a polština – jazykové služby

Skok nahoru na: Navigační menu
(klávesová zkratka Alt + Shift + horní „5”)

Zaujala Vás tato stránka?

  • Přidat do záložek (Ctrl+D)
  • Sdílet odkaz (vysílačka)Skok nahoru na:
  • Vytisknout (Ctrl+P)
  • Citovat podle ČSN ISO 690

    Tuto stránku

    ADÁMEK, Martin. Blog (čeština): Český jazyk pro Poláky. Martin Adámek [online]. Náchod / Meziměstí [cit. 2024-05-18]. Dostupné z: https://www.adamek.cz/cestina-polsky/blog

    Celý web

    ADÁMEK, Martin. Martin Adámek [online]. Náchod / Meziměstí [cit. 2024-05-18]. Dostupné z: https://www.adamek.cz

 

 
 

Národní kulturní dědictví

WebArchiv – Stránky archivovány Národní knihovnou ČR Tyto stránky jsou pravidelně archivovány Národní knihovnou ČR pro svou kulturní, vzdělávací, vědeckou, výzkumnou nebo jinou informační hodnotu za účelem dokumentace autentického vzorku českého webu. Jsou součástí kolekce českých webových stránek, které NK ČR hodlá dlouhodobě uchovávat a zpřístupňovat pro budoucí generace. Jejich záznam je součástí České národní bibliografie a katalogu NK ČR.  

 

 
 

Pro rozptýlení

Proč není pařez stromem?
Protože obsahuje kružnice.

 

Pro zamyšlení

Veškerá mizérie je v tom, že hlupáci jsou si skálopevně jistí, ale lidé inteligentní jsou plní pochybností.
(více na toto téma)

[Bertrand Russell]